Bąkowski, Janusz

Ur.1922, Warszawa; zm. 2005, Warszawa.

Uprawiał fotografię, grafikę użytkową, malarstwo, rzeźbę, eksperymentalne zapisy w technice wideo. Od 1970 obecny członkowsko w ZPAF. Jeden z inicjatorów i twórców Małej Galerii w Warszawie; w 1977 wystawą zatytułowaną Kwadrat inaugurował działalność tejże galerii. W l. 1958-1972 łączył fotografię z grafiką projektową. W tym czasie rozpoczął współpracę artystyczną z Jadwigą Przybylak i znajomość ze Zbigniewem Dłubakiem. Artysta odszedł wówczas od tradycyjnego rozumienia fotografii i rozpoczął własne eksperymenty (1968-1970). W 1969 wykonał cykl portretów powstałych poprzez multiplikowanie jednego negatywu według zasady zakładającej najpierw podział, a następnie łączenie obrazu, uniemożliwiającej dowolność zestawień. Kontynuując i rozwijając tę metodę w oparciu o logicznomatematyczne działania zrealizował w l. 1970-1979: Pejzaże, Stare miasto, Róża, Piłka, Manhatan, Cyfry, Postać w plenerze, 10 krokówAnia. W centrum zainteresowań artysty pozostawało badanie możliwości i granic fotografii oraz zagadnień postrzegania. W praktyce artystycznej sprowadzało się to do budowania obrazu wskutek zestawienia kilku obrazów, po uprzednim dokonaniu ich podziału na coraz to mniejsze części, by finalnie połączyć je ponownie według przyjętej metody. Program i realizacja prac Kwadrat i Linia z 1976 zawierał analizę widzenia przedmiotu w czasie powstawania prac. Pejzaż kolorowy (1977) traktował o nieograniczoności wyobrażeń. Artysta zasadę tę zmodyfikował  na gruncie malarstwa, realizując cykl Wazon z kwiatami i rzeźby (Staś 1994-1997). Kolejnym obszarem poszukiwań twórczych były zapisy reportażowe i eksperymenty wideo (m.in.: Subway 1989, Scrabs 2004); powstało ponad 1000 godzin nagrań, zarejestrowanych w l. 80. w Nowym Jorku i w Warszawie, także zrealizowanych we współpracy z Jadwigą Przybylak (Najkrótsza historia krajów Europy Wschodniej 1990). Udział w wystawach m.in.: Fotografowie poszukujący w Galerii Współczesnej w Warszawie w 1971; Kwadrat w Małej Galerii PSP ZPAF w Warszawie w 1977;  La Photographie Polonaise 1900-1981 w Paryżu w 1981; Subway w PAAS Gallery w Nowym Jorku w 1989. Pośmiertna wystawa retrospektywna pt. Janusz Bąkowski, 1922-2005: film, rzeźba, fotografia, malarstwo, niefotografie, niewierszydła odbyła się w Teatrze Wytwórnia w Warszawie w 2005/2006.
[Opr.: J. M.]